Mô phỏng chiếu sáng mặt dựng bằng DIALux, Relux: Thấy trước kết quả trước khi thi công

Mô phỏng chiếu sáng mặt dựng là bước dựng mô hình 3D của công trình trong phần mềm chuyên dụng như DIALux evo hoặc Relux, đặt các bộ đèn thật với dữ liệu trắc quang của nhà sản xuất, rồi tính toán độ sáng và xuất hình ảnh trước khi mua thiết bị. Kết quả cho chủ đầu tư thấy trước mặt dựng sáng ra sao, độ sáng có đều không, ánh sáng có tràn ra trời hay sang nhà bên cạnh không. Từ đó có thể chốt số lượng đèn và ngân sách sát thực tế.

Mô phỏng chiếu sáng mặt dựng là gì?

Mỗi bộ đèn chuyên nghiệp đều có file trắc quang (thường ở định dạng IES hoặc LDT/EULUMDAT) mô tả cường độ sáng phát ra theo từng hướng. Phần mềm mô phỏng ghép file này với mô hình công trình và hệ số phản xạ của vật liệu để tính:

• Độ rọi (lux): lượng ánh sáng chiếu tới bề mặt.
• Độ chói (cd/m²): độ sáng mà mắt người cảm nhận khi nhìn vào mặt dựng; đại lượng này phụ thuộc cả màu và độ phản xạ của vật liệu.
• Độ đồng đều: chênh lệch giữa vùng sáng nhất và tối nhất.

Kết quả được thể hiện bằng bản đồ màu giả (false color) và ảnh phối cảnh. Các mức độ rọi tham khảo cho mặt dựng được tổng hợp trong bài độ rọi tiêu chuẩn cho chiếu sáng mặt đứng.

Vì sao nên mô phỏng trước khi thi công?

So sánh phương án khi chưa tốn tiền thiết bị

Cùng một mặt dựng có thể dùng đèn hắt tường, đèn LED thanh hoặc đèn pha chiếu xa. Mô phỏng cho phép đặt các phương án cạnh nhau với cùng góc nhìn để chọn cách thể hiện kiến trúc tốt nhất. Ưu nhược điểm từng loại đèn xem tại bài Wall Washer, LED Linear và Flood Light.

Kiểm soát chói lóa và ánh sáng tràn

Phần mềm cho thấy ánh sáng có bị hắt lên trời, chiếu vào cửa sổ căn hộ hay ra lòng đường không. Điều chỉnh góc chiếu, chụp che ngay trên mô hình rẻ hơn rất nhiều so với sửa sau khi đã lắp. Xem thêm bài chói lóa chiếu sáng mặt dựng.

Chốt số lượng đèn và ngân sách

Khi phương án đạt yêu cầu, danh mục đèn, góc chiếu và vị trí lắp đã có sẵn từ mô hình. Đây là cơ sở để lập bảng khối lượng và báo giá chính xác; cách đọc một báo giá xem tại bài báo giá chiếu sáng mặt dựng tại Hà Nội.

Cần chuẩn bị gì để mô phỏng chính xác?

• Bản vẽ mặt đứng, mặt cắt hoặc mô hình 3D của công trình.
• Vật liệu và màu hoàn thiện từng mảng: kính, nhôm, đá, sơn… vì mỗi loại phản xạ ánh sáng khác nhau.
• Góc nhìn chính của công trình: từ trục đường, ngã tư, bờ sông hay từ xa.
• Vị trí được phép lắp đèn và các giới hạn về kết cấu, thẩm mỹ.
• Bối cảnh xung quanh: nhà lân cận, đèn đường, biển quảng cáo gần đó.

Nhiều thông tin trong số này được thu thập ở bước khảo sát facade lighting, vì vậy mô phỏng thường diễn ra ngay sau khảo sát.

Quy trình mô phỏng chiếu sáng mặt dựng

1. Dựng hoặc nhập mô hình 3D, gán vật liệu và hệ số phản xạ.
2. Chọn bộ đèn có file trắc quang từ nhà sản xuất, đặt vị trí và góc chiếu.
3. Tính toán độ rọi, độ chói, độ đồng đều; kiểm tra ánh sáng tràn.
4. Xuất bản đồ màu giả và ảnh phối cảnh tại các góc nhìn chính.
5. Điều chỉnh, so sánh phương án và chốt danh mục thiết bị.

Giới hạn của mô phỏng: vì sao vẫn cần mockup?

Mô phỏng chỉ chính xác khi dữ liệu đầu vào chính xác. File trắc quang thiếu tin cậy, hệ số phản xạ vật liệu ước lượng sai hay ảnh render chỉnh màu quá tay đều làm kết quả lệch với thực tế. Màu ánh sáng trên đá, gỗ hay sơn thật cũng khó tái hiện hoàn toàn trên màn hình. Vì thế với công trình quan trọng, sau mô phỏng nên làm thêm mockup facade lighting trên một đoạn mặt dựng thật để duyệt màu và độ sáng.

Tiêu chí	Mô phỏng phần mềm	Mockup thực tế
Thời điểm	Giai đoạn thiết kế, trước khi mua đèn	Sau khi chốt phương án, trước khi thi công đại trà
Kiểm tra tốt nhất	Số lượng đèn, độ đều, ánh sáng tràn, so sánh phương án	Màu ánh sáng trên vật liệu thật, chi tiết gá lắp
Chi phí	Thấp, chủ yếu là công thiết kế	Cao hơn, cần thiết bị mẫu và nhân công tại chỗ

Các nguyên tắc chiếu sáng thẳng đứng như hắt tường (wall washing) có thể tham khảo thêm tại tài liệu của ERCO: Vertical lighting: wallwashing. Thông tin về phần mềm DIALux evo có tại trang chính thức dialux.com.

Câu hỏi thường gặp

Mô phỏng chiếu sáng mặt dựng mất bao lâu?

Phụ thuộc quy mô công trình và mức độ có sẵn của mô hình 3D. Công trình có bản vẽ đầy đủ sẽ nhanh hơn nhiều so với công trình phải dựng lại mô hình từ ảnh chụp và số đo khảo sát.

Có thể mô phỏng khi chỉ có ảnh chụp mặt tiền không?

Có thể dựng mô hình đơn giản từ ảnh và số đo khảo sát, nhưng độ chính xác thấp hơn so với khi có bản vẽ mặt đứng. Với công trình lớn, nên đo đạc lại trước khi mô phỏng.

Ảnh mô phỏng có giống hoàn toàn thực tế không?

Không hoàn toàn. Mô phỏng phản ánh đúng phân bố và mức độ sáng nếu dữ liệu đầu vào chuẩn, nhưng màu ánh sáng trên vật liệu thật cần được xác nhận bằng mockup tại công trình.

Đề xuất phương án chiếu sáng có mô phỏng

Gửi bản vẽ mặt đứng hoặc phối cảnh công trình để Tiến Dư Light đề xuất phương án sơ bộ, hoặc đặt lịch khảo sát qua trang liên hệ.

Tiến Dư Light – Công ty Cổ phần Ánh sáng Tiến Dư
Trụ sở chính: Số 58 đường Thanh Quả, thôn Sinh Quả, xã Bình Minh, TP. Hà Nội
Chi nhánh miền Nam: 106 Đông Minh, Phường Đông Hòa, TP. Hồ Chí Minh
Hotline: 0982 228 230 (Ms Kim Anh) – 0904 692 277 (Mr Dư)
Email: contact@tiendulight.com